Beweegvriendelijke openbare ruimte: van visie naar praktijk

vrijdag 21 maart 2025

Een vader die met zijn kind een slingerpaadje neemt in plaats van de rechte stoep. Een groep jongeren die op een plein samenkomt en spelenderwijs beweegt. Een oudere dame die haar dagelijkse wandeling maakt, dankzij veilige en aantrekkelijke looproutes. De openbare ruimte speelt een cruciale rol in hoe mensen bewegen en elkaar ontmoeten. Maar hoe zorg je ervoor dat de inrichting van een wijk of stad daadwerkelijk uitnodigt tot beweging?

Maak bewegen een vanzelfsprekendheid

Een beweegvriendelijke omgeving is meer dan een speeltuin of een fietspad. Het gaat om het slim benutten van de hele openbare ruimte, zodat bewegen een vanzelfsprekend onderdeel wordt van het dagelijks leven. Dit kan door barrières weg te nemen, zoals onveilige oversteekplaatsen, en door beweging te stimuleren met natuurlijke prikkels, zoals aantrekkelijke looproutes of informele sportplekken.

Integreer beweegvriendelijkheid in de ontwerpfase

Ruimte in steden en dorpen is schaars en de belangen zijn vaak uiteenlopend. Daarom moet beweegvriendelijkheid vanaf het begin een integraal onderdeel zijn van stedelijke en ruimtelijke plannen. Denk aan het combineren van functies: een schoolplein dat na schooltijd een ontmoetingsplek wordt, of een park met routes die geschikt zijn voor zowel hardlopers als wandelaars.

Bewoners als sleutel tot succes

Een goed ontwerp sluit aan bij de behoeften van de gebruikers. Dit betekent dat gemeenten, ontwerpers en beleidsmakers bewoners actief moeten betrekken bij het ontwerpproces. Wat vinden zij belangrijk? Welke plekken gebruiken ze nu al, en waarom? Door participatie te benutten, vergroot je de kans op succesvolle, duurzame ingrepen die daadwerkelijk gebruikt worden.

Samenwerking tussen domeinen is essentieel

Het realiseren van een beweegvriendelijke openbare ruimte vraagt om samenwerking tussen het sociale en ruimtelijke domein. Stedenbouwkundigen, mobiliteitsexperts, gezondheidsspecialisten en beleidsmakers moeten samen optrekken om beweging structureel een plek te geven in de fysieke leefomgeving. Dit betekent ook dat traditionele werkwijzen losgelaten moeten worden en nieuwe, integrale aanpakken omarmd moeten worden.

Conclusie

Een beweegvriendelijke openbare ruimte vraagt om doordachte keuzes en een brede blik. Door bewegen in het DNA van stads- en dorpsontwikkeling te verweven, kunnen gemeenten en ontwerpers een omgeving creëren die uitnodigt tot een actievere leefstijl. Dit vergt niet alleen visie, maar ook samenwerking en een praktische uitvoering waarin bewoners centraal staan. Zo wordt bewegen geen bewuste keuze, maar een vanzelfsprekendheid in de openbare ruimte.

Dit artikel is onderdeel van een drieluik over de beweegvriendelijke leefomgeving, samengesteld door Planterra en Kenniscentrum Sport en Bewegen en gepubliceerd op Allesoversport.nl. Het drieluik richt zich op de uitdagingen en kansen bij het realiseren van een beweegvriendelijke openbare ruimte, specifiek voor professionals die zich bezighouden met de beweegvriendelijke inrichting van de buitenruimte.

Meer artikelen met dit thema

flash_onNieuws

Haarlem investeert in beweegvriendelijke openbare ruimte

18 feb om 08:37 uur

De gemeente Haarlem zet in op een beweegvriendelijke stad door extra ruimte te creëren voor sport en ontmoeting…

Lees verder »
descriptionArtikel

Neem vaker de trap!

12 feb om 11:07 uur

Het is gezond om vaker trap te lopen. In de openbare ruimte zijn er genoeg mogelijkheden om dat te doen.…

Lees verder »

Slim stroombeheer verbetert efficiëntie en duurzaamheid in de openbare ruimte

10 feb om 09:23 uur
In de dynamische wereld van de openbare ruimte volgen de ontwikkelingen elkaar snel op en is efficiënt beheer van…
Lees verder »
descriptionArtikel

Twintig kilometer circulair asfalt op dijk tussen Tiel en Waardenburg

7 feb om 08:38 uur

De dijk tussen Tiel en Waardenburg voldoet niet meer aan de huidige veiligheidseisen en moet worden versterkt.…

Lees verder »
flash_onNieuws

Apeldoorn investeert in klimaatbestendige binnenstad

5 feb om 13:40 uur

De gemeente Apeldoorn zet een belangrijke stap in de vergroening van de binnenstad. Met de aankoop van een pand…

Lees verder »
descriptionArtikel

De tien lessen van smart lighting

3 feb om 14:15 uur

Bij het verslimmen van je openbare verlichting gaat het niet primair om slimme techniek, al klinkt het wel zo.…

Lees verder »

35 jaar inzet voor veilige en innovatieve speelruimtes

31 jan om 09:10 uur

Speelplan vierde in 2024 haar 35-jarig jubileum en blijft zich onverminderd inzetten voor veilige speelplekken…

Lees verder »
flash_onNieuws

Stem van kinderen gehoord bij ontwerp speeltuin Zwijndrecht

28 jan om 16:04 uur

Wat willen kinderen nu zelf in hun speeltuin? Aan die wens wordt nog wel eens voorbijgegaan bij de inrichting…

Lees verder »